Hamileliğin ağız ve diş sağlığına etkileri
Diş bakımının rutin hayatımızda olduğu gibi hamilelik esnasında da çok önemli olduğunu belirten Prof. Dr. Ata Anıl, hamilikte diş bakımı ile ilgili en çok merak edilen konuları açıkladı!
Hamilelik öncesi düzenli ağız ve diş sağlığı kontrollerini
yaptırmış ve ağzında herhangi bir problem olmayan anne adayı,
hamilelik sırasında da ağız sağlığına dikkat ederse olumsuz bir
etki görülmez. Ancak hormonlardaki değişiklik nedeniyle diş
etlerinde bazı şişkinlikler ve kanamalar görülebilir. Diş etinde
oluşabilecek bu problemleri de düzenli ağız bakımıyla yok
edebiliriz. Ağız bakımı iyi olmayan ve diş eti kanamaları gelişen
hamilelerin diş etlerinde hamilelik tümörü oluşabilir. Ayrıca düşük
riski olanlarda ağız hijyeni kötü ise risk artabilir.
Her doğumda bir diş kaybedilir
düşüncesinin yanlışlığı
Halk arasında yaygın olan, “Her hamilelik bir diş kaybettirir.”
düşüncesi gerçeği yansıtmaz. Kesinlikle doğru değildir. Bazı
fizyolojik değişikliklerden dolayı hamilelik elbette ki hassas bir
dönemdir. Hormonal değişikliklerden dolayı diş etlerinde hassasiyet
olur ve diş eti hastalıkları da artar. Mide bulantıları ve kusmalar
nedeniyle, hem ağız bakımı aksar hem de ağız asidindeki artış
nedeniyle diş çürüklerinde artış görülür. Ama hamilelikte diş
kaybının sorumlusu bebek değil, bakımsızlıktır.
Hamilelikte diş kaybetmemek
için yapılması gereken iki önemli şey var
Birincisi eğer planlı bir hamilelik ise hamile kalmadan önce
mutlaka diş doktoruna gidilmeli ve bu dönemde problem yaratacak
bütün dişlerin tedavileri yapılmalıdır. Çürük dişler, eskimiş köprü
ve protezler, gömük dişler ve diş eti hastalığına yol açabilecek
diş taşları gibi. Eğer planlı olmayan bir hamilelik ise yine de diş
doktoruna gidilmeli ve diş eti hastalıklarına yol açabilecek olan
diş taşı temizliği yapılmalıdır. Doktorunuzun size önereceği
şekilde ağız bakımınızı yapıp düzenli diş kontrollerine
gidilmelidir. İkincisi hamilelik boyunca ağız bakımına ve
beslenmeye daha fazla özen gösterilmelidir. Özellikle çürük
oluşturabilecek besinler çok sık tüketilmemelidir. Günde iki kez
mutlaka dişler fırçalanmalıdır. Günde bir kez diş ipi
kullanılmalıdır. Ilık tuzlu su gargaraları çok faydalı olur.
Hamilelikte dişlere anestezi
uygulanması ne şekilde olmalıdır?
Anne adayında herhangi bir alerji yoksa ve hamileliğin seyrinde bir
problem yoksa anne adaylarının dişlerine anestezi rahatça
yapılabilir. Böylece diş tedavileri daha konforlu ve ağrı duymadan
yapılabilir. Röntgen çekimine gelince çok fazla tercih edilmez.
Hamilelik Gingivitisi
nedir?
Hamilelikte meydana gelen hormonal değişiklikler nedeniyle diş
etlerinde iltihaplar oluşur. Buna hamilelik gingivitisi denir.
Özellikle hamileliğin ikinci ayında başlayıp sekizinci ayın
sonlarına kadar devam eden bu diş eti iltihabı doğum sonrasında
kendiliğinden geçer. Rahatsızlıklar devam ederse diş hekimine
gidilmelidir.
Hamilelikte sağlam dişler için
kalsiyum gerekli
Hamilelik döneminde anne adayının dişlerinden kalsiyum kaybı sonucu
diş kaybının olduğu yanlış bir bilgidir. Fakat bu dönemde
metabolizmada oldukça fazla değişiklik meydana gelir. Bu
değişikliklerin en önemlisi ise östrojen ve hormon düzeylerinde
artış olması ve bunun sonucu dişler üzerindeki plak birikiminin
artmasıdır. İlerleyen yaşlarda diş kaybını önlemek, özellikle
menopoz döneminden sonra kadınların kabusu olmuştur. Toplumumuzda
kadınlarda oldukça yaygın olan kemik erimesi ve kemik yumuşamasını
önlemek adına gelişme çağında kalsiyumdan zengin gıdaların
tüketimine özen gösterilmeli, kaliteli kalsiyum kaynakları
seçilmelidir. Yeterli ve kaliteli kalsiyum alımı, bebeğin iskelet
yapısının gelişimini sağladığı gibi annenin de kemik kütlesinin
korunmasına yardımcı olur. Süt, yoğurt ve ayran, peynir gibi süt
ürünlerinin zengin kalsiyum kaynakları olduğunu biliyoruz. Bu
gıdaların dışında fındık, kuru baklagiller ve ıspanak, roka,
semizotu, tere, karahindiba gibi yeşil yapraklı sebzeler de zengin
kalsiyum kaynaklarıdır. Bu dönemde bebeğin ve annenin sağlıklı
kemik yapısına sahip olabilmesi için annenin günlük 1200 - 1500 mg
kalsiyuma gereksinimi vardır. Günde ½ kg yoğurt (yaklaşık 3 kase)
mutlaka tüketilmelidir. Buna ek olarak keçi peyniri ve yumurta
beyazı da zengin kalsiyum kaynaklarındandır.
Hamilelikte diş tedavisi nasıl
olur?
Hamilelikteki diş tedavisinin, hamile olunmayan dönemdeki diş
tedavisinden bir farkı yoktur. Gerek görülürse hastayı takip eden
kadın doğum uzmanı ile konsültasyon yapılır. Yapılan tedaviler
gerekirse seanslara bölünerek hastanın stresten mümkün olduğunca
uzaklaşması sağlanır. Hamilelik sırasında rutin tedaviler
yapılabilir, ancak genel kanı acil tedaviler dışında diğer
tedavileri ertelemektir. Hamilelikte ilk üç aylık dönemde çok ağrı
yapan ve müdahale edilmesi kaçınılmaz olan dişler tedavi edilir.
İkinci üç aylık dönem, diş tedavisi açısından en uygun dönemdir.
Hamilelik sonuna ertelenemeyecek olan dolgu, kanal tedavisi ve
çekim gibi müdahaleler yapılabilir. Üçüncü üç aylık dönem anneyi
tedavi açısından en zor dönemlerden biridir. Bebek oldukça
büyümüştür. Acil tedavi gereken dişler tedavi edilir. Bu noktada
önemli olan hamileliğin seyrinde bir problem olup olmadığıdır.
Bunun için anne adayının kadın doğum uzmanı ile mutlaka görüşülmeli
ve genel durum hakkında bilgi sahibi olunmalıdır.